અહેવાલ..દીપક પરમાર (ઘડિયા)
ઘડિયા.. કપડવંજ
પરિચય — એક ટાંકી જેનો કોઈ સરનામું નહીં…
ખેડા જિલ્લાનાં ઘડિયા ગામમાં પીવાના પાણી માટે રૂ. 29 લાખનો ખર્ચ કરીને એક વિશાળ પાણી ટાંકી નિર્માણ થયું હતું. પંચાયતના દસ્તાવેજોમાં પ્રોજેક્ટ “પૂર્ણ” બતાવાયો, ખાતાઓમાં બિલો પાસ થયા, ઠેકેદારને ચુકવણી થઈ ગઈ… પણ પાંચ વર્ષથી ગામના નળોમાં એક બૂંદ પાણી આવ્યું નથી.
આ ઘટનામાં એક મોટો સવાલ: 👉 ટાંકી બની, પૈસા વપરાયા… તો પાણી ક્યાં છે?
ભાગ – 1 : ટાંકીનો પ્રોજેક્ટ — શરૂ થયો અને અટવાઈ ગયો
ઘડિયા ગામની પાણી ટાંકીનું નિર્માણ વર્ષો પહેલા ઝડપભેર થયું હતું.પરંતુ અમારા તપાસ ટીમે ગ્રામજનો અને કેટલાક ભૂતપૂર્વ પંચાયત સભ્યો સાથે વાત કરી ત્યારે આ ચોંકાવનારી વિગતો સામે આવી
પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ બતાવાયો પરંતુ મુખ્ય કનેક્શન જ નહીં!
ટાંકી સુધી પાણીની પાઈપલાઈનનો અડધો ભાગ જ નાખવામાં આવ્યો હોવાનો અંદાજ છે
મુખ્ય પાણી લાઈનનું જોડી કામ અધૂરું
મોટર નાખવાની પ્રક્રિયા અધૂરા સ્ટેજે અટકી
ટાંકી માટે જરૂરી વીજળીનું કનેક્શન હજુ સુધી નથી
એટલે કે—ટાંકી હાજર છે, પરંતુ પાણી પહોંચવા માટે જરૂરી સિસ્ટમ જ અધૂરી!
ભાગ – 2 : પંચાયતની ભૂમિકા — બેદરકારી કે રૂપિયો “એડજસ્ટ” કરાયો?
સ્થાનિકો જણાવે છે કે,સરપંચ અને સભ્યોએ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ બતાવી દીધો,ઠેકેદારને ચુકવણી સમયસર થઈ ગઈ પરંતુ કામ માત્ર કાગળ પર પૂર્ણ કરાયું.પાંચ વર્ષમાં એકપણ વાર ટાંકીની ચકાસણી કે ફીઝિકલ વેરિફિકેશન થયું હોવાનું ધ્યાનમાં નથી
આ દસ્તાવેજો એક મોટો સવાલ ઊભો કરે છે:
શું બેદરકારી છે કે કોઈ નાણાકીય ગોટાળો છુપાવવામાં આવી રહ્યો છે?
ભાગ – 3 : ગામજનોની હાલત — પાણી માટે રોજની મથામણ
ગામજનોના વાક્યો આ પ્રોજેક્ટની વાસ્તવિકતા ખુલ્લી કરે છે:મહિલાઓને કૂવા અથવા બીજા ગામોમાંથી પાણી લાવવા મજબૂર..સ્કૂલના બાળકોને ગરમીમાં પાણી વગરની મુશ્કેલી વૃદ્ધોને પાણી માટે લાઈનમાં ઊભા રહેવું પડે.કેટલાક ઘરોમાં બોરવેલ સૂકા પડી ગયા છે.પશુપાલકોને પશુઓને પાણી પીવડાવવા તકલીફ
ગામજનો કહે છે:
“ટાંકી તો ઉભી કરી દીધી, પણ પાણી માટે હજુ પણ મથામણ કરવી પડે છે!”
ભાગ – 4 : પૈસા ક્યાં ગયા? 29 લાખનો માર્ગ ક્યાં વળ્યો?
અમારી તપાસમાં 3 સંભાવનાઓ સામે આવી:
1️⃣ કામ અધૂરું રાખીને પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ બતાવાયો
ટાંકી બનાવી પરંતુ તેનું ઓપરેશનલ કામ અધૂરું.
2️⃣ ઠેકેદાર–પંચાયત મિલીભગતનો સંદેહ
ચુકવણી પૂર્ણ થઈ ગયા પછી કામ બંધ.
3️⃣ ટેકનિકલ મંજૂરીઓ અટવાઈ ગઈ હોવાનો દાવો—પરંતુ પાંચ વર્ષનો સમય ખૂબ લાંબો
સ્થાનિક સૂત્રો કહે છે કે “બજેટ વપરાઈ ગયું” એવો જવાબ મળતો હતો.
ભાગ – 5 : જવાબદારી ક્યાં છે? અધિકારીઓ ચુપ કેમ?
અમણે નીચેના પ્રશ્નો પંચાયત અને સંબંધિત અધિકારીઓને મોકલ્યા,પાણી ટાંકીનું ઓપરેશનલ કામ ક્યારે પૂર્ણ થશે?
મુખ્ય લાઈન અને મોટર શા માટે નથી લગાડવામાં આવી?
પાંચ વર્ષમાં એકપણ વખત ચકાસણી કેમ ન થઈ?
29 લાખના ખર્ચની ઓડિટ રિપોર્ટ ક્યાં છે?
પ્રોજેક્ટને પૂર્ણ બતાવવાનો આધાર શું છે?
પરંતુ અમારી તપાસની ઘડિયે કોઈ અધિકારી તરફથી સત્તાવાર જવાબ મળ્યો નથી.આ મૌન પોતે જ એક મોટો સવાલ છે.
ભાગ – 6 : ગામજનોની માંગ — જવાબદારી નક્કી થાય
ગામજનો હવે એક જ માંગ રાખે છે:ટાંકી તાત્કાલિક કાર્યરત કરવામાં આવે,જવાબદાર સત્તાધીકારીઓ પર કાર્યવાહી,નાણાનો ઉપયોગ ક્યાં થયો તેની વિગતવાર ઓડિટ,ઠેકેદારનું નામ જાહેર કરાય,સરકાર દ્વારા સ્વતંત્ર તપાસ થાય
ગામજનોનો વાક્ય:
“અમે પાણી માટે નહીં, અમારી સાથે થયેલી ન્યાયહીનતા માટે લડી રહ્યા છીએ.”
નિષ્કર્ષ — ટાંકી ખાલી, લોકો તરસ્યા અને જવાબદાર ચુપ!
ઘડિયા ગામની 29 લાખની ટાંકી એ ફક્ત એક અધૂરી પ્રોજેક્ટ નહીં,
પરંતુ સિસ્ટમની નિષ્ફળતા, બેદરકારી અને શક્ય ગોટાળાનો જીવંત ઉદાહરણ છે.
આ તપાસ આગળ પણ ચાલુ રહેશે.
જાહેર નાણાંથી બનેલા પ્રોજેક્ટોનો વપરાશ ક્યાં થાય છે—તેનો જવાબ જાહેરને મળવો જ જોઈએ.