દિલ્હીમાં E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલની શરૂઆત
દેશમાં વૈકલ્પિક અને સસ્તા ઇંધણ તરફના મોટા પગલા તરીકે દિલ્હીમાં પ્રથમ E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલ સ્ટેશન શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ ઇન્ડિયન ઓઇલના પૂસા રોડ આઉટલેટ પર આ નવી સુવિધાનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું.
આ નવા ઇંધણની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તેની કિંમત સામાન્ય પેટ્રોલ કરતાં આશરે ₹20 પ્રતિ લિટર ઓછી છે. જેના કારણે વાહનચાલકોને સીધો આર્થિક ફાયદો મળશે અને દેશની આયાતી ક્રૂડ ઓઇલ પરની નિર્ભરતા પણ ઘટશે.
કેટલી છે E85 ફ્યુઅલની કિંમત?
દિલ્હીમાં E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલનો ભાવ ₹82.12 પ્રતિ લિટર નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. જ્યારે હાલ વેચાતા E20 પેટ્રોલની સરખામણીએ આ કિંમત નોંધપાત્ર રીતે ઓછી છે.
ગ્રાહકોને કોઈ ગેરસમજ ન થાય તે માટે E85 ફ્યુઅલ ડિસ્પેન્સર પર વિશેષ બ્રાન્ડિંગ અને અલગ ઓળખ માટે ખાસ લેબલિંગ કરવામાં આવશે.
2027 સુધીમાં 5000 પંપ શરૂ કરવાનો લક્ષ્યાંક
હાલ દિલ્હીમાં શરૂ થયેલું આ સ્ટેશન દેશનું પ્રથમ E85 ફ્યુઅલ સ્ટેશન છે, પરંતુ સરકાર તેને મોટા પાયે વિસ્તરાવવા તૈયારી કરી રહી છે.
પ્રથમ તબક્કામાં દિલ્હી-NCR અને મુંબઈ-પુણે-નાગપુર જેવા મહત્વના કોરિડોરમાં 50થી 100 સ્ટેશન શરૂ કરવામાં આવશે.
સરકારના રોડમેપ મુજબ:
વર્ષ 2026ના અંત સુધીમાં લગભગ 500 E85 પંપ કાર્યરત કરાશે.
વર્ષ 2027ના અંત સુધીમાં દેશભરમાં 5000 પંપ શરૂ કરવાનો લક્ષ્યાંક છે.
મુખ્ય શહેરો અને હાઈવે નેટવર્કને પ્રાથમિકતા અપાશે.
E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલ શું છે?
હાલ દેશમાં ઉપલબ્ધ મોટાભાગનું પેટ્રોલ E20 કેટેગરીનું છે, જેમાં: 20% ઇથેનોલ, 80% પેટ્રોલ હોય છે. જ્યારે E85 ફ્યુઅલમાં: 85% ઇથેનોલ, 15% પેટ્રોલ મિશ્રિત હોય છે. સરકાર ભવિષ્યમાં E100 એટલે કે સંપૂર્ણ ઇથેનોલ આધારિત ઇંધણ તરફ આગળ વધવાની યોજના ધરાવે છે.
ઇથેનોલથી શું ફાયદો થશે?
ઇથેનોલ શેરડી, મકાઈ, અનાજ અને કૃષિ આધારિત કાચા માલમાંથી બનાવવામાં આવે છે. તેના કારણે:
ઇંધણની કિંમત ઓછી રહે છે
ખેડૂતોને વધારાની આવક મળે છે
વિદેશી ક્રૂડ ઓઇલ પર નિર્ભરતા ઘટે છે
કાર્બન ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો થાય છે
પર્યાવરણને ઓછું નુકસાન પહોંચે છે
દરેક વાહનમાં ઉપયોગ કરી શકાશે નહીં
E85 ફ્યુઅલનો ઉપયોગ સામાન્ય પેટ્રોલ વાહનોમાં શક્ય નથી.
આ ઇંધણ માટે ખાસ ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ ટેક્નોલોજી ધરાવતા એન્જિનની જરૂર પડે છે. હાલમાં ભારતીય બજારમાં ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો મર્યાદિત પ્રમાણમાં છે, પરંતુ આગામી વર્ષોમાં અનેક ઓટોમોબાઇલ કંપનીઓ આવી ગાડીઓ લોન્ચ કરવાની તૈયારીમાં છે.
સરકારનું ધ્યાન ક્રૂડ આયાત ઘટાડવા પર
વૈશ્વિક સ્તરે વધતી ક્રૂડ ઓઇલની કિંમતો અને મધ્ય પૂર્વમાં સર્જાયેલી અસ્થિર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ભારત વૈકલ્પિક ઇંધણ તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે.
ભારત પોતાની જરૂરિયાતના લગભગ 90 ટકા ક્રૂડ ઓઇલની આયાત કરે છે. તેથી ઇથેનોલ આધારિત ઇંધણને પ્રોત્સાહન આપીને આયાત ખર્ચ ઘટાડવો સરકારની મહત્વની પ્રાથમિકતા બની છે.
ઊર્જા ક્ષેત્રમાં મોટો બદલાવ
E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલની શરૂઆતને ભારતના ઊર્જા ક્ષેત્રમાં મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. આગામી વર્ષોમાં જો ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનોની સંખ્યા વધશે તો સામાન્ય ગ્રાહકો માટે પેટ્રોલનો સસ્તો અને પર્યાવરણમિત્ર વિકલ્પ ઉપલબ્ધ થઈ શકશે.
